Gartner ชี้ปลดคนสังเวย AI ไม่ช่วยเพิ่ม ROI แนะภาคอุตสาหกรรมเร่งอัปสกิลมนุษย์คุมระบบแทน

ท่ามกลางกระแสการนำเทคโนโลยี AI และระบบอัตโนมัติขั้นสูงเข้ามาใช้งาน ผู้บริหารหลายองค์กรเลือกที่จะลดจำนวนพนักงานลงเพื่อประหยัดงบประมาณและหวัง ROI ในระยะสั้น แต่ข้อมูลล่าสุดจาก Gartner กลับชี้ให้เห็นความจริงที่สวนทางว่า การลดคนไม่ได้การันตีถึงผลกำไรหรือ ROI ที่เพิ่มขึ้นแต่อย่างใด

ผลการสำรวจผู้บริหารระดับโลกกว่า 350 รายจากองค์กรขนาดใหญ่ที่มีรายได้ระดับ 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐขึ้นไป พบว่าประมาณ 80% ขององค์กรที่กำลังทดลองหรือใช้งานระบบ Autonomous เพื่อการดำเนินงาน ไม่ว่าจะเป็น AI Agent, Intelligent Automation หรือระบบอัตโนมัติอื่น ๆ เริ่มมีการปรับลดพนักงานลงจากเดิม

อย่างไรก็ตาม ข้อมูลที่น่าสนใจคือ อัตราการลดพนักงานแทบไม่แตกต่างกันเลยระหว่างกลุ่มองค์กรที่รายงานว่าได้ ROI สูง กับกลุ่มที่ได้ผลตอบแทนเพียงเล็กน้อยหรือติดลบ โดย Helen Poitevin Distinguished VP Analyst จาก Gartner มองว่า ซีอีโอหลายคนเลือกใช้การเลย์ออฟพนักงานเพื่อแสดงให้เห็นถึงผลตอบแทนจาก AI อย่างรวดเร็ว แต่นี่เป็นเพียงแนวคิดที่ผิดพลาด

“การลดคนอาจสร้างพื้นที่ว่างในงบประมาณ แต่ไม่ได้สร้างผลตอบแทน องค์กรที่สามารถเพิ่ม ROI ได้จริง ไม่ใช่องค์กรที่กำจัดความจำเป็นในการใช้คน แต่คือองค์กรที่ขยายขีดความสามารถของคน ด้วยการลงทุนอย่างหนักในทักษะ บทบาท และโครงสร้างการทำงานที่เอื้อให้มนุษย์สามารถชี้แนะและขยายผลระบบอัตโนมัติได้” Helen Poitevin กล่าว

สำหรับการนำเทคโนโลยีอย่าง AI Agents, Intelligent Automation, RPA และ Digital Twins เข้ามาประยุกต์ใช้ในฝั่งปฏิบัติการและการผลิต จะนำพาองค์กรก้าวข้ามจากการทำ Automation แบบพื้นฐาน ไปสู่ระบบที่เป็นอิสระอย่างแท้จริง เป้าหมายของการเปลี่ยนผ่านนี้ไม่ได้หมายความว่าเรากำลังก้าวเข้าสู่ยุคธุรกิจที่ไร้มนุษย์ แต่คือยุคของ Human-Amplified Business หรือเทคโนโลยีช่วยยกระดับมนุษย์ในหลายมิติ

การลงทุนใน Autonomous Business ยังคงเติบโตอย่างก้าวกระโดดตามการเปิดรับ AI Agent โดย Gartner คาดการณ์ว่าเม็ดเงินลงทุนในซอฟต์แวร์กลุ่ม AI Agent จะพุ่งสูงถึง 2.06 แสนล้านดอลลาร์ ในปี 2026 และแตะ 3.76 แสนล้านดอลลาร์ ในปี 2027 ซึ่งก้าวกระโดดจาก 8.64 หมื่นล้านดอลลาร์ ในปี 2025 รวมถึง ปี 2028-2029 ระบบ Autonomous Business จะกลายเป็นปัจจัยบวกที่สร้างงานใหม่ ๆ อีกด้วย

ปัจจัยเชิงโครงสร้างที่ท้าทายในระยะยาวอย่าง ปัญหาโครงสร้างประชากรวัยแรงงานที่ลดลง และกระบวนการทางธุรกิจที่ต้องอาศัยความไว้วางใจสูงจะยิ่งตอกย้ำให้เห็นว่า ทักษะของมนุษย์ จะยังคงเป็นศูนย์กลางที่ขาดไม่ได้ในการควบคุม และทำให้ธุรกิจเติบโตในอนาคต

ที่มา: https://www.gartner.com/en/newsroom/press-releases/2026-05-05-gartner-says-autonomous-business-and-artificial-intelligence-layoffs-may-create-budget-room-but-do-not-deliver-returns