Forrester ชี้ AI Governance ในองค์กรกำลังเผชิญปัญหา เพราะถึงมีนโยบายชัดแต่ยังไร้การผสานเพื่อใช้จริง

องค์กรธุรกิจส่วนใหญ่เริ่มเดินหน้า AI Governance เข้าสู่การหารือในระดับผู้บริหารแล้ว แต่ปัญหาสำคัญในปัจจุบันคือ AI Governance ยังไม่ได้ถูกผสานรวมเข้ากับกลยุทธ์หลักขององค์กรอย่างแท้จริง โดยผลสำรวจล่าสุดประจำปี 2026 โดย Forrester จากกลุ่ม AI Decision-Makers จำนวน 1,957 ราย ระบุว่า มีองค์กรเพียง 42% เท่านั้นที่ผนวกรวมกลยุทธ์ด้าน AI Governance เข้าไว้ในองค์กรอย่างเป็นทางการ

เมื่อถึงเวลาที่องค์กรขยายสเกลการใช้งาน AI ผู้มีอำนาจในการตัดสินใจจำเป็นต้องมีเกณฑ์ในการตัดสินใจที่ชัดเจนและทำซ้ำได้ ไม่ว่าจะเป็นการเลือกลงทุนใน Use Case ที่คุ้มค่า การประเมินระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้ การตรวจสอบความโปร่งใสของผู้ให้บริการภายนอก การอนุมัติการใช้งานจริง และการกำหนดจุดที่ต้องให้มนุษย์เข้ามาควบคุมดูแล

การควบคุมการใช้งาน AI ของพนักงานมีความซับซ้อนอยู่แล้ว แต่การเข้ามาของ Autonomous AI Agent กำลังสร้างความเสี่ยงใหม่ เพราะ AI Agent ที่สามารถเข้าถึงฐานข้อมูลภายในองค์กร ดำเนินกระบวนการทางธุรกิจ หรือเชื่อมต่อกับแอปพลิเคชันภายนอกได้ด้วยตนเอง มีลักษณะการทำงานที่ต่างจาก Generative AI ทั่วไปโดยสิ้นเชิง ดังนั้นการกำกับดูแล Agentic AI จึงต้องครอบคลุมมากขึ้นดังนี้

• ขอบเขตการตัดสินใจและการทำงานที่ระบบสามารถทำได้
• สิทธิ์การเข้าถึงข้อมูลและระบบโครงสร้างพื้นฐาน
• เงื่อนไขและเวลาที่มนุษย์ต้องเข้าแทรกแซง
• ผู้รับผิดชอบทางกฎหมายและผลลัพธ์ที่ตามมา

องค์กรไม่จำเป็นต้องเลือกระหว่างความเร็วในการประยุกต์ใช้ AI กับการกำกับดูแลอย่างรัดกุม แต่ต้องเลิกมองว่า AI Governance เป็นเพียงกลไกตั้งรับหรือกระบวนการตรวจสอบ โดยต้องกำหนดอำนาจ สิทธิ์การเข้าถึง และการส่งต่อเรื่องร้องเรียนก่อนส่งมอบ Agents ลงสู่เวิร์กโฟลว์จริง รวมถึงบังคับใช้มาตรฐานเดียวกันกับ AI ที่จัดซื้อจากผู้ให้บริการภายนอก

อีกทั้งบูรณาการการตรวจสอบตั้งแต่ขั้นตอนการคัดเลือก พัฒนา จัดซื้อ ไปจนถึงการติดตั้งและเฝ้าระวังประสิทธิภาพอย่างต่อเนื่อง ควบคู่กับการฝึกอบรมทักษะตามบทบาทหน้าที่ ตั้งแต่ทีมเทคนิคที่พัฒนาโมเดลอย่างมีความรับผิดชอบ ไปจนถึงพนักงานทั่วไปที่ต้องมีวิจารณญาณในการตรวจสอบความถูกต้องของระบบ

ความท้าทายหลักของ CTO และ CAIO จากนี้ จึงไม่ใช่แค่การออกระเบียบคุมการใช้ AI แต่เป็นการออกแบบ Governance ให้ฝังลึกในทุกมิติ ทั้งการจัดซื้อ การพัฒนา และการสเกลระบบ เพื่อเปลี่ยน AI ให้เป็นสินทรัพย์ที่สร้างมูลค่า มากกว่าเป็นความเสี่ยงระยะยาวขององค์กร

ที่มา: https://www.forrester.com/blogs/ai-governance-has-a-strategy-problem/