สถานการณ์ VC โลกส่งสัญญาณฟื้นตัวในไตรมาสสอง ดีล AI ครองการไหลเวียนของเงินทุน

ตลาดเงินทุนร่วมทั่วโลกเริ่มได้โมเมนตัมกลับมาบ้างในไตรมาสที่สองของปี 2025 แม้จะยังมีจุดอ่อนเชิงโครงสร้าง โดยเฉพาะในด้านการระดมทุน ซึ่งยังคงเป็นอุปสรรคสำคัญ

รายงาน PitchBook-NVCA Venture Monitor ประจำไตรมาส ระบุว่าไตรมาสที่สองของปี 2025 มีมูลค่าการออกจากการลงทุน (exit value) สูงถึง 67.6 พันล้านดอลลาร์ ซึ่งถือเป็นตัวเลขรายไตรมาสที่สูงที่สุดนับตั้งแต่การชะลอตัวของการออกจากการลงทุนเริ่มขึ้น และเป็นตัวเลขที่สูงเป็นอันดับสองนับตั้งแต่ปี 2021 แม้ว่าการนำบริษัทเข้าสู่ตลาดหลักทรัพย์ยังคงอยู่ในระดับต่ำที่สุดเมื่อเทียบกับปีอื่น ๆ ตลอดทศวรรษที่ผ่านมา

จำนวนดีลในสหรัฐฯ ในไตรมาสนี้ทรงตัวเมื่อเทียบกับไตรมาสแรก แต่มูลค่าดีลลดลง 25% ส่วนหนึ่งเนื่องจากไม่มีรอบระดมทุน 40 พันล้านดอลลาร์ของ OpenAI เหมือนไตรมาสก่อน และอีกส่วนหนึ่งสะท้อนถึงการรัดเข็มขัดทางการเงินในภาพรวม ดีลที่โดดเด่นในไตรมาสนี้คือการลงทุนมูลค่า 14.3 พันล้านดอลลาร์ใน Scale AI โดย Meta Platforms เมื่อเดือนมิถุนายน ซึ่งตามรายงานของ PitchBook-NVCA ถือเป็นดีล VC ใหญ่ที่สุดอันดับสองในประวัติศาสตร์

ดีลขนาดใหญ่ครองไตรมาสนี้ โดยดีล VC ใหญ่ที่สุดในสหรัฐฯ คิดเป็น 39% ของเงินทุนที่ระดมได้ เช่นเดียวกับไตรมาสก่อน ดีลด้านปัญญาประดิษฐ์ (AI) ยังคงเป็นศูนย์กลางของกิจกรรม โดยไตรมาสที่สองมีรอบใหญ่สำหรับบริษัทต่าง ๆ เช่น Safe Superintelligence, Grammarly, Thinking Machine Lab และ Anduril Industries ซึ่งช่วยขับเคลื่อนการลงทุนรวม 24 พันล้านดอลลาร์ รายงานระบุว่า AI เพียงอย่างเดียวมีสัดส่วนเกือบสองในสามของมูลค่าดีล VC ทั้งหมดในสหรัฐฯ ในปี 2025 จนถึงขณะนี้

แม้ว่าจะมีสัญญาณเชิงบวกในด้านการออกจากการลงทุน เช่น การที่ OpenAI เข้าซื้อกิจการ io Products และการเสนอขายหุ้นต่อสาธารณะ (IPO) มูลค่ากว่า 1 พันล้านดอลลาร์ของบริษัทหกแห่ง แต่การนำบริษัทที่ได้รับการสนับสนุนจาก VC เข้าสู่ตลาดยังคงมีจำนวนไม่มาก ไตรมาสนี้มีการระดมทุนผ่าน IPO รวมกว่า 23 พันล้านดอลลาร์ แต่รายงานระบุว่านี่เป็นเพียง 13% ของค่าเฉลี่ยรายไตรมาสในปี 2021 ในขณะเดียวกัน แม้ดีลควบรวมและเข้าซื้อกิจการจะมีปริมาณเพิ่มขึ้น แต่ส่วนใหญ่เป็นดีลขนาดเล็กและไม่ช่วยผลักดันมูลค่าการออกจากการลงทุนโดยรวมให้เพิ่มขึ้น

รายงานยังชี้ว่า การระดมทุนยังคงเป็นความกังวลหลักของตลาด VC โดยมีการระดมทุนเพียง 26.6 พันล้านดอลลาร์จากกองทุน VC ใหม่ในสหรัฐฯ ช่วงครึ่งปีแรก ซึ่งบ่งชี้ว่าในปีนี้การระดมทุน VC มีแนวโน้มจะต่ำที่สุดในรอบสิบปี โดยมีจำนวนกองทุนที่ปิดการระดมทุนที่ 238 กองทุน และหุ้นส่วนจำกัด (limited partners) ยังคงระมัดระวังเนื่องจากสภาพคล่องต่ำและระยะเวลาการออกจากการลงทุนที่ยืดเยื้อ

ในยุโรป มูลค่าดีล VC ก็ยังคงล่าช้าในไตรมาสที่สอง โดยรอบการลงทุนในระยะ pre-seed และ seed ได้รับผลกระทบมากที่สุด แม้ว่า AI จะมีสัดส่วนถึงหนึ่งในสามของการลงทุน VC ทั้งหมดในยุโรป แต่กิจกรรมการออกจากการลงทุนยังคงซบเซา และการระดมทุนมีแนวโน้มแตะระดับต่ำสุดเป็นประวัติการณ์ แม้จะมีจุดแข็งจากกองทุนเยอรมันและผู้จัดการกองทุนหน้าใหม่บางราย

ภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกและลาตินอเมริกาก็ยังคงประสบปัญหาในไตรมาสนี้เช่นกัน โดยเอเชียแปซิฟิกมีการออกจากการลงทุนที่ได้รับการสนับสนุนจาก VC จำนวน 67 ดีล ลดลงจาก 244 ดีลในไตรมาสแรก เนื่องจากความอ่อนแอของตลาดหุ้นและความไม่สอดคล้องกันด้านมูลค่าทำให้กิจกรรมชะงัก ส่วนในลาตินอเมริกา สถานการณ์แย่ลงไปอีก โดยในปี 2025 จนถึงขณะนี้มีกองทุนใหม่ปิดการระดมทุนเพียงเจ็ดกองทุน เทียบกับมากกว่า 60 กองทุนในปี 2021 และ 2022

ข้อมูลเหล่านี้สะท้อนถึงตลาด VC ที่แม้จะมองโลกในแง่ดีอย่างระมัดระวัง แต่ยังคงถูกจำกัดด้วยข้อกังวลเรื่องสภาพคล่อง ความท้าทายในการระดมทุน และการพึ่งพา AI อย่างมากในการขับเคลื่อนกิจกรรมการลงทุน

ที่มา: https://siliconangle.com/2025/07/03/global-venture-capital-shows-signs-life-second-quarter-ai-deals-dominate-capital-flow/